खगेन्द्र रानामगर, दैलेख, १० चैत । दैलेखको भैरवी गाउँपालिका ७ (देउले) का किसानहरू पछिल्लो समय किवि खेतीमा आकर्षित भएका छन् । परिक्षणका लागि ४ वर्ष अघि लगाईएका किविका बोटमा राम्रो फल लाग्न थालेपछि किसानहरू व्यावसायिक किवि खेतीमा लागेका हुन् ।
जुम्लामा तीनवर्षे कृषिबाली विज्ञानको पढाइ सकेर अभ्यासको क्रममा दोलखा पुग्नुभएका देउलेका राजेश कँडेलले दोलखामा लटरम्म फलेको किवि देखेर खेतीको सुरुवात गर्नुभएको थियो । परिक्षणको रूपमा सुरु भएको किवि खेती हाल व्यावसायिक बनेको हो । दोलखा र दैलेखको हावापानी उस्तै–उस्तै लागेपछि उहाँले सुरूमा आफ्नै लगानीमा परिक्षणका लागी ५÷६ वटा मात्रै किविका बिरुवा ल्याएर रोप्नुभएको थियो ।
किवि लगाएको ४ वर्षमा एउटै बोटबाट ९० केजी सम्म किवि फलेपछि किसानहरू हाल किवी खेतीमा आकर्षित भएका छन् । गाउँका अन्य ३५ जना किसानले अहिले सहकारी मार्फत चार सय रोपनी जग्गामा सामुहिक खेती गरेको तिनचुले हिमाली बागवानी पशु तथा कृषि सहकारी संस्थाका सदस्य एवं किसान दुर्गा रिजालले बताउनुभयो ।
गहुँ, मकै, कोदो जस्ता खेतीबाली लगाउँदा वर्षमा तीन महिना मात्रै खान पुग्ने गाउँमा १ रोपनि जग्गामा लगाएको किवी खेतीले वार्षिक ६० हजार सम्मको आम्दानी भएको किसानहरू बताउँछन । किसानलाई कर्णाली प्रदेश कृषि मन्त्रालय मार्फत कृषि विकास कार्यालय दैलेखबाट किवि ब्लग कार्यक्रम अन्तर्गत करिव १० लाख रुपैयाँ सहयोग पनि मिलेको छ ।
हाल दैलेखमा जिल्लाभरका गुराँस, भैरवी, महावू र नौमुले गाउँपालिकामा गरि १८ दशमलव ५२ पाँच हेक्टर जग्गामा किवि लगाईएको कृषि विकास कार्यालय दैलेखका प्रमुख नरेन्द्र बहादूर थापाले बताउनुभयो । व्यावसायिक किवि खेतीमा लागेका किसानहरू अब भने बजारिकरणको खोजीमा छन् ।