काठमाण्डौ, ११ माघ । नेपालमा उखु उत्पादनमा झन्डै ४० प्रतिशतले कमी आएको छ । उखुको समयमै भुक्तानि नहुने र उखुमा देखिएका विभिन्न समस्याका कारण नेपालमा उखु उत्पादन घट्न थालेको हो ।
उखु उत्पादक महासङ्घका अनुसार ५ वर्ष अघि नेपालमा झन्डै १ लाखभन्दा बढी उखु खेती गर्ने किसान रहेकोमा त्यो सङ्ख्या झन्डै आधा बढीले घटेको छ । उखु किसानहरूका अनुसार यो वर्ष उखु उत्पादनमा कमी आएको छ ।
महोत्तरी गौशालाका तनुक लाल महतोले यो वर्ष ५० प्रतिशतले उखु उत्पादन घटेको बताउनुभयो भने नवलपरासीका गोपाल यादवले पनि यो वर्ष उखु उत्पादन गर्ने क्षेत्रफल घटाएर उत्पादन गरेको बताउनुभयो । उहाँले उखुमा देखिने विभिन्न समस्याका कारण अब उखु खेतीको विकल्प खोज्न थालेको पनि बताउनुभयो ।
उखु उत्पादनमा कमी आएका कारण यो वर्ष चिनी मिलहरूपनि प्रभावित भएका छन् । सिजनमा ६ महिना चल्ने मिलले उखु नै नपाएका कारण यो वर्ष ४ देखि ५ महिनापनि मुस्किलले चल्ने सर्लाहीका उखु किसान हरिश्याम रायको भनाइ छ । नेपालले अहिले वर्षेनि १५ अर्ब रूपैयाँ भन्दा बढी मूल्यको चिनी विदेशबाट आयात गरिरहेको छ ।
उखुमा देखिएको समस्या समाधनका लागि भने सरकारले ४ प्रकारको उन्नत जातको बिउ सिफारिस गरेको छ भने भुक्तानिको समस्या समाधनका लागि पनि पहल गरिरहेको कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयका सचिव डा.गोविन्द प्रसाद शर्माले बताउनुभयो । उखु खेतीप्रति किसानको आकर्षण घट्दै जानु चिन्ताको विषय भएको र उखु खेतीमा किसानलाइ टिकाइराख्न सरकारले विषेश योजना ल्याउनुपर्नेमा विज्ञहरूको जोड छ ।