राजन रुचाल, काठमाडौँ, ३२ साउन । अफगानिस्तानको विद्रोही समूह तालिवानले सत्ता कब्जा गरेपछि त्यहाँ रहेका नेपालीलाई घर फर्काउन थालिएको छ । आफ्नो दूतावासमा कार्यरत झण्डै तीन सय नेपालीलाई अमेरिकाले स्वदेश फर्काउँदैछ ।
पछिल्लो पाँच वर्षमा ६ हजार ६ सय ३७ जना श्रमस्वीकृति लिएर अफगानिस्तान पुगेका छन् । त्यसबाहेक कयौँ नेपाली अफगानिस्तानमा रहेको अनुमान गरिएको छ । उनीहरु अहिले त्रास र चिन्तामा छन् ।
बाबुराम तामाङ १० वर्षदेखि अफगानिस्तानको काबुलमा हुनुहुन्छ । त्यहाँको अवस्थाबारे बुझ्न फोन गर्दा, उहाँ नेपाल फर्कन तयारी गरिरहनुभएको थियो । विभिन्न अमेरिकी कम्पनीमा सुरक्षा दिइरहेका नेपालीहरुलाई घर फर्कन कम्पनीले सहयोग गरिरहेको अर्का नेपाली कुमार राउतले बताउनुभयो ।
अहिले अफगानिस्तानमा १४ हजार ५ सय ६५ नेपाली कार्यरत छन् । उनीहरु सबै तत्काल फर्किने अवस्थामा छैनन् । अफगानिस्तानमा रहेका अन्तराष्ट्रिय नियोगमा समेत नेपाली सुरक्षागार्डलाई श्रमस्वीकृति नलिई अवैध ढङ्गले काममा लगाउने गरिएको कतिपय अध्ययनले देखाएका छन् ।
सरकारले पनि अफगानिस्तानमा अनौपचारिक क्षेत्रमा कति नेपाली कार्यरत छन् भन्ने तथ्याङ्क नै नभएको बताएको छ । औपचारिक क्षेत्रमा कार्यरत करीब १५ सय नेपालीलाई अरु कर्मचारीहरुसँगै सुरक्षित स्थानमा लैजान सम्बन्धित संस्थालाई आग्रह गरिएको परराष्ट्र मन्त्रालयका सचिव भरत पौडेलको भनाइ छ ।
संसदको अन्तराष्ट्रिय सम्बन्ध समितिले पनि अफगानिस्तानमा रहेका नेपालीहरुलाई हवाई तथा अन्य बाटोबाट उद्धार गर्न निर्देशन दिएको समितिका सभापति पवित्रा निरौलाले बताउनुभयो ।
यद्यपी, सत्ता छोडेको २० वर्षपछि काबुल कब्जा गरेका तालिबानीहरुले स्वदेश फर्कन चाहानेहरुलाई फर्कन दिने र फर्कन नचाहानेलाई पनि कुनै अप्ठ्यारो नपार्ने बताएका छन् ।