नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिका अनुसार आज बिहान ८ बजेर ४९ मिनेटमा देवी विसर्जन गरेपछि टीका लगाउन सकिन्छ । उत्तम साइत खोज्नेहरूका लागि भने बिहान १० बजेर २६ मिनेटको समय निर्धारण गरिएको छ ।

समितिका अनुसार दशैंको टीका लगाउँदा टीका थाप्ने व्यक्ति पश्चिम फर्किनुपर्ने र टीका लगाइदिने व्यक्ति पूर्व फर्किनुपर्ने हुन्छ । दक्षिणतर्फ फर्किएर पितृकर्म गरिने धार्मिक मान्यता रहेकाले दशैंको टीका लगाउँदा दक्षिण फर्किने चलन छैन ।

टीका लगाउनुअघि के गर्ने ?

धार्मिक परम्पराअनुसार देवी विसर्जन गरेपछि सबैभन्दा पहिले कुलदेवता र पितृदेवतालाई टीका चढाउने चलन छ । त्यसपछि कलशमा राखिएको पवित्र जलले अभिषेक गरी इष्टदेवता र कुलदेवतालाई स्मरण गर्दै जमरा काट्ने गरिन्छ । कतिपय स्थानमा घरको मूल ढोकामाथि टीका लगाउने परम्परा पनि छ ।

गुरुपुरोहितबाट टीका लगाउने चलन भएका घरमा उनीहरूबाट र अन्यथा घरका मान्यजनबाट टीका तथा जमरा ग्रहण गरी दशैंको शुभारम्भ गरिन्छ । त्यसपछि परिवारका अन्य सदस्य तथा आफन्तबाट टीका र आशीर्वाद लिने परम्परा छ ।

साइत कुर्नैपर्छ त ?

समितिले उत्तम साइत बिहान १० बजेर २६ मिनेट तोके पनि बाध्यात्मक परिस्थितिमा साइतकै कारण टीका लगाउन ढिलाइ गर्नुपर्ने अवस्था नरहेको धार्मिक जानकारहरू बताउँछन् । बिहान घाम झुल्किएपछि विधिपूर्वक मान्यजनबाट टीका ग्रहण गर्न सकिने र टाढा रहेका आफन्तकहाँ टीका लगाउन जान पनि सकिने मान्यता छ ।

नेपाल पञ्चाङ्ग निर्णायक विकास समितिका पूर्वसदस्य प्रा.डा. देवमणि भट्टराईका अनुसार टीकाको साइतलाई लिएर अनावश्यक दुविधा पाल्न आवश्यक छैन । विदेशबाट ढिलो गरी नेपाल आउने वा अन्य बाध्यात्मक परिस्थितिमा रहेका व्यक्तिले पनि आफू अनुकूल समयमा मान्यजनबाट टीका तथा जमरा ग्रहण गर्न सक्ने धार्मिक परम्परा रहेको छ ।