गोरखा, १ जेठ । गोरखाको भीमसेनथापा गाउँपालिकाको सबै भूगोल ग्रामिण क्षेत्रमा पर्छ । अहिले यो गाउँपालिकामा मात्र झन्डै दुईसयजना कोरोना संक्रमित छन् । गोरखामा सबैभन्दा बढी संक्रमित यही गाउँपालिकामा छन् । त्यसमा पनि गाउँपालिकाको वडा ७ मा झन्डै एकसयजना बिरामी छन् ।
ग्रामिण क्षेत्रमा किन यत्ति धेरै संक्रमित बढेका छन त ? गाउँपालिकाका स्वास्थ्य शाखा प्रमुख भेषराज खनाल भन्छन, ‘सहरमा पो निषेधाज्ञा छ, जहाँ पायो र जो पायो त्यो हिडडुल गर्न पाउँदैन । तर, गाउँमा कसैले टेर्दैनन् । मन लागेको ठाउँमा आउजाउ चलिरहेको छ ।’ उनका अनुसार गाउँमा स्वास्थ्यमा मापदण्ड कतै पालना हुँदैन । सहरमा पैदलै हिडडुलमा पनि कडाई छ, तर गाउँ खुलमखुला छ । मास्क लगाउन पनि मान्दैनन् । भेटघाट, आउजाउ, जमघट, धार्मिक काम सबै चलेका छन् ।
‘गाउँमा हिडडुल रोक्न पनि सकिन्न । सांस्कृति र धार्मिक कार्यक्रम पनि उत्तिकै भए । भेला र जमघट पहिलेजस्तै छन् । यहीबेला सहरबाट घर फर्केका पनि प्रयाप्त छन् । सबैतिरको भीडभाड गाउँमा हुँदा संक्रमण फैलिन सघाउ पुगेको छ,’ उनले भने, ‘गाउँपालिकाभरि संक्रमित भेटिन थालेपछि बल्ल सांस्कृति र धार्मिक कार्यक्रम केही कम भएका छन् । नत्र यहाँको भीडभाड कसैले रोकेर रोकिने अवस्था छैन ।’
ग्रामिण भेग भएकोले पनि कडाई गर्न कठिन भएको उनले बताए । उनका अनुसार गाउँमा एकसाता अघिसम्मका सबै गतिविधि यथावत थिए । गाउँमा मेलापर्व पनि चलिरहेका छन् । घरभित्रै बस भनेर पनि कोही रोकिने अवस्था नरहेको खनाल बताउँछन् । गाउँमा पीसीआर गर्न पनि गाह्रो र स्वास्थ्यका जनशक्ति पनि कम हुँदा अझै कतिपय संक्रमितको अवस्था थाहा पाउन नसकेको उनले बताए ।
संक्रमण दर बढेको गोरखाको आरुघाट, शहीदलखन, गोरखा नगरपालिका, पालुङटार सबैजसो ठाउँमा पुजापाठ, बिबाह, भोज भतेरबाट कोरोना फैलिएको स्वास्थ्य शाखाका प्रमुखहरु बताउँछन् ।
चिकित्सकहरु पनि गाउँमा हेलमेल बढी हुँदा संक्रमण फैलिन सघाउ पुगेको बताउँछन् । वरिष्ठ फिजिसियन डा. बुद्धिबहादुर थापा भन्छन्, ‘एकजना संक्रमित गाउँ पस्दा सबैतिर फैलिएको छ । अहिले गाउँ प्रवेशमा कतै कडाई पनि छैन । अघिल्लोपटक अलि कडा गर्दा गाउँमा जो कोही जान सकेका थिएनन । अबको त्रास गाउँमा छ ।’
उनका अनुसार गाउँमा परीक्षण पनि छैन । त्यसैले धेरैले परीक्षणबिना बसिरहेका छन् । ‘गाउँमा मेलापात, आउजाउ, भेटघाट पहिले झैं चलिरहेका छन । घरायसी काम रोक्न पनि सकिन्न,’ थापाले भने, ‘सहरमा कडा निषेधाज्ञाले काम गरेको छ । गाउँमा फुक्काफाल हुँदा जोखिम बढिरहेको छ ।’ गाउँमा प्रशासनको पहुँच पनि नपुग्ने भएकोले स्वास्थ्यका मापदण्ड पालनामा पनि कडाई हुन नसकेको उनले बताए ।
गाउँमा कोरोना फैलाउने माध्यम नै विवाह, ब्रतबन्ध, भोजभतेर प्रमुख कारण बन्यो ।
दरौदी डटकमबाट